De paradox van ‘jezelf zijn’

de paradox van jezelf zijn

Ja, hoi, deze foto is misschien niet zo heel mooi, maar hé, ik heb ooit – in groep 8 – heel lang stil moeten liggen zodat iemand mijn gezicht met gips kon beplakken om er een masker van te maken, dus dan is dat tenminste niet voor niets geweest. – Oh, en ja, ik ben me ervan bewust dat ik ‘paradox’ misschien niet 100% goed gebruik. Sorry.

Onze samenleving is één grote tegenstrijdigheid. De één zegt een ding, de ander zegt iets anders. En als je één van die adviezen opvolgt, is het meestal nog niet goed, omdat het andere uiterste ook niet wordt geaccepteerd. Ik zou er tientallen, honderden voorbeelden van kunnen opnoemen, maar dan ben ik nog wel even bezig. Er is één voorbeeld waar ik het echter even over wil hebben: blijf jezelf, maar ook spontaan, sociaal en een beetje zelfverzekerd – maar niet te veel. Oftewel: blijf jezelf, maar word eerst degene die je wordt verwacht te zijn. Puur jezelf zijn, dat vinden we maar vreemd. En dat ben ik een beetje zat.

de paradox zelfst.naamw. (m.)
Uitspraak: [paraˈdɔks]
Verbuigingen: paradox|en (meerv.)
uitspraak die zichzelf tegenspreekt

Een tijdje geleden besloot ik om compleet mezelf te zijn. Of nou ja, eigenlijk besloot ik dat een jaar geleden al, maar er blijkt een groot verschil te zijn tussen het je voornemen en daadwerkelijk de knop omzetten. In ieder geval, rond het begin van het schooljaar, ging die knop dus om. In de klas, maar ook tijdens bijvoorbeeld stagegesprekken. En dat voelt ontzettend goed. En soms betekent dat inderdaad dat ik geen geweldig persoon ben, dat ik mijn zwakke kanten toon, maar ik vind dat dat gewoon moet kunnen.

Er zijn ook mensen die vinden dat dat niet moet kunnen. In eerste instantie kreeg ik het idee voor dit blogje bijvoorbeeld toen ik deze blog van Thessa las (ja, sorry, clickbait-titel). Verder niks tegen die tips hoor, maar dat ‘positief zijn’ viel me gewoon heel erg op. Want niemand (of nou ja) bijna niemand is alleen maar positief. Dus als je dat wel bent, ben je in feite niet meer jezelf.

Op mijn studie leren we ook over ondernemen en hoe je (stage)sollicitaties het beste kunt aanpakken. Je mag je naam en leeftijd niet zeggen in je brief (want dat staat toch al op je CV), je mag niet praten over je minder sterke punten, je moet heel formeel zijn. En anders doe je maar alsof, daar kwam het op neer. Dan zet je maar gewoon een soort perfect masker op.

Toen ik zei dat ik het wel gewoon op mijn manier zou doen, was ik eigenwijs. En ja, misschien ben ik dat wel, eigenwijs. En te eerlijk. En niet zo formeel. Maar ik wil ook niet dat ik me nu als een compleet ander persoon voordoe, en dat ik heel anders blijk te zijn als ik de baan/stage krijg. Ik ga echt niet liegen over mijn slechte eigenschappen. En ik ga ook niet zeggen dat ik extravert ben. Ik vind het sowieso heel stom dat je tegenwoordig overal maar heel erg te koop moet lopen met wat je hebt gedaan en dat ze overal mensen zoeken die heel erg sociaal zijn, want (semi-)introverte mensen zijn ook gewoon nodig. Maar hé, daar heb ik al een heel blogje aan gewijd.

De afgelopen dagen las ik bij een paar mensen soortgelijke dingen. Merel schreef bijvoorbeeld dat je hier eigenlijk niet zomaar ongeremd enthousiast kan zijn, omdat Nederlanders dan al gauw vinden dat je overdrijft. En met name het blogje van Irina vond ik herkenbaar, vooral ook over dat uitgaan. Want dat is ook een voorbeeld van die tegenstrijdigheid: je moet een brave student zijn met goede cijfers, maar als je niet uit gaat, ben je saai. Of nou ja, dat is wat mensen vinden.

Afgelopen vrijdag keek ik naar Week tegen pesten, en er kwamen toch wel een aantal verhalen voorbij die me heel erg aan het denken zetten. Verhalen van mensen die heel erg zichzelf waren, en daarom werden gepest. En er waren dan wel een heleboel BN’ers die zeiden dat ze zichzelf niet gingen veranderen om anderen tevreden te stellen, maar er zijn ook een heleboel mensen die níet zo sterk zijn. Op de basisschool was ik bijvoorbeeld ontzettend beïnvloedbaar, en daardoor echt niet altijd mezelf.

Ik vind dat we maar eens wat moeten doen aan al die eisen aan de perfecte persoonlijkheid. Aan de verwachtingen dat mensen altijd maar positief moeten zijn, en spontaan en moedig. Dat we mensen gewoon écht zichzelf laten zijn, in plaats van dat te adviseren maar vervolgens niet te tolereren. Want het is dan wel leuk als mensen perfect zijn lijken, maar het is nog veel leuker als mensen zichzelf zijn. Niet alleen voor die mensen zelf, maar óók voor de omgeving. Amen.

Heb jij weleens het idee dat je niet jezelf mag zijn?

 

11 thoughts on “De paradox van ‘jezelf zijn’

  1. Ik vind het al lastig om te bepalen wat en wie ik nu werkelijk zelf ben. Heb wel het idee dat ik het in ieder geval jaren niet heb kunnen zijn, nu doe ik veel meer waar ik mezelf goed bij voel, nog niet honderd procent, maar je kan niet alles naar je eigen hand zetten. Maar wie weet, ik ben soms wel eigenwijs, geen zin om me te confirmeren aan wat er verwacht wordt, ik ga ook niet in pak solliciteren of mezelf beter voordoen dan ik werkelijk ben.

    Ook al weet ik dat je dan wel eens je eigen ruiten in kan gooien, mensen zijn nu eenmaal beïnvloedbaar door ‘positief’ zijn, door spiegelen van gedrag(niet enkel punten waarop je onweerstaanbaar wordt voor mannen, maar ook in sollicitaties werkt dat. Onderbewust wordt er een beeld gecreëerd. Ik weet dat, maar speel het spel liever niet mee..
    Daan onlangs geplaatst…Vanavond ga ik tekenen!My Profile

  2. Heel mooi geschreven. Het is inderdaad zo dat veel mensen adviseren, maar niet tolereren. Heel vervelend. Dan zeggen ze dat je jezelf moet zijn en dan is dat uiteindelijk ook niet goed. Zo frustrerend. Ik heb enkele jaren geleden ook de beslissing gemaakt om compleet mezelf te zijn. Het is niet altijd even makkelijk, maar uiteindelijk maakt het je wel véél gelukkiger.
    sarah onlangs geplaatst…Het is oké om basic te zijn!My Profile

  3. Zeker een lastig iets. Op school heb ik nooit echt mezelf kunnen zijn, zeker niet op de hogeschool. Op één van mijn vorige jobs ook absoluut niet – daar ben ik dan ook niet lang gebleven ;-) Eigenlijk kan ik de mensen bij wie ik wel mezelf ben op één hand tellen. Langs de andere kant heb ik er wel geen moeite mee om iedereen te zeggen dat ik geen alcohol drink uit principe enzo, dus qua principes ben ik wel in elke situatie trouw aan mezelf :-) Alleen niet zo qua gedragingen.

  4. Ik vind heel dat ‘jezelf zijn’ ook zoiets hips. Want ik ben 30 en ben nog steeds bezig met uitvogelen wie ik nu werkelijk ben. Ook omdat je soms zo in een kant geduwd wordt dat je denkt dat iets bij je past terwijl dit helemaal niet zo is. Dus ja… jezelf zijn is belangrijk, maar de weg in jezelf vinden nog veel belangrijker!
    Nicole onlangs geplaatst…Winactie: win een prinsessenjurk van Souza!My Profile

  5. Heel erg herkenbaar, maar dat wist je vast al aangezien je mijn artikel zelf hebt gelezen en zelfs gelinkt (nogmaals bedankt, heel erg lief!).
    Jezelf zijn is inderdaad nog niet zo makkelijk. Ook omdat je doordat je jezelf vaak al zo lang aanpast aan anderen, niet zo goed meer weet wie jij eigenlijk echt bent. Dat is waar ik vaak tegenop loop. Dat ik niet eens meer weet wie ik echt ben. Daar ben ik op het moment dus veel mee bezig, zoeken naar wie ik ben. Hopelijk ga ik het leven dan ook weer leuker vinden en zit ik weer beter in mijn vel.

  6. Ik denk eigenlijk ook dat niemand echt zichzelf kan zijn. Zelf ben ik ook introvert en ik heb het boek Quiet gelezen van Susan Cain. Daarin beschrijft zij ook verschillende rollen die je aanneemt, En dat is denk ik ook wat iedereen doet. Je gedraagt je op je werk anders dan thuis of bij je vrienden, dus wanneer ben je dan echt jezelf? Ik denk daarom dat “jezelf zijn” eigenlijk niet echt bestaat. Maar je hebt natuurlijk extreme gevallen, waarbij mensen zich heel anders voor gaan doen om ergens bij te horen bijvoorbeeld. In dat geval ben je iemand die niet bij je past. Alleen dat houdt ook niemand lang vol lijkt me.

  7. Hé, goed geschreven! Ik erger me ook vaak aan lijstjes die je vertellen hoe je je zou moeten gedragen als je een bepaald iets wilt bereiken: zó ben je de perfecte vriendin, zó zorg je dat je wordt aangenomen, zó maak je een perfecte eerste indruk. Ik denk dat het inderdaad heel belangrijk is om gewoon echt jezelf te zijn en de dingen op jouw manier te doen, maar ik merk ook aan mezelf dat ik me in sommige situaties anders gedraag. Ik denk dat er niet per se iets mis is met verschillende kanten van je persoonlijkheid en je gedrag, als al die kanten maar wel echt authentiek zijn. Natuurlijk gedragen we ons anders tijdens een sollicitatiegesprek dan tijdens een goed gesprek met vrienden, dat is logisch. En bij ”conventies” en dergelijke moet je denk ik gewoon eruit halen wat je aanspreekt en dat naar je eigen persoonlijkheid voegen.
    Vivian onlangs geplaatst…Gedachten tijdens een gemiddeld collegeMy Profile

  8. Mooi artikel, en het is waar wat je schrijft. Had er eigenlijk nog nooit op die manier over nagedacht: je moet jezelf zijn maar positief, enthousiast, dankbaar, spontaan, extravert,… Jammer. Toch probeer ik me niet te veel van de ‘verwachtingen’ aan te trekken en echt gewoon mezelf te zijn. Wat je schrijft van dat je te eerlijk bent, dat herken ik ook. Maar toch trek ik het me niet te veel aan en ben ik gewoon zoveel mogelijk mezelf.
    Kim | Kimsbloglife onlangs geplaatst…Herfstshoplog Primark GentMy Profile

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

CommentLuv badge